Woorden · niveau B1.1

Ruimte

Woorden over de hemel en de ruimte: planeten, raketten, astronauten en het onderzoek. Lees eerst het verhaal, alle woorden staan erin. Lees daarna elk woord en zeg hardop wat het betekent. Klik dan om te controleren.

De droom van Noor

Noor is vijftien en weet het al lang: ze wil astronaut worden. Het begon op een avond in de sterrenwacht: door de grote telescoop zag ze haar eerste planeet, een puntje dat wegtrok tussen duizenden sterren. Boven de bomen stonden een smalle maan en de sterrenhemel. In bed droomde ze van de ruimte en de blauwe aardbol.

In haar boek staat het zonnestelsel: de zon in het midden, met acht planeten in een rondje, ook de aarde en Mars. Mars is de rode planeet, vol kraters van inslagen. Het zonnestelsel ligt in de Melkweg, en de Melkweg is maar een klein deel van het heelal. Het lichtjaar is de weg die licht in één jaar aflegt. Het mooiste is het zwarte gat: een plek met zo'n sterke kracht dat zelfs licht niet kan ontsnappen.

De sterrenwacht houdt elk najaar een wedstrijd. De prijs is bijzonder: vijf jongeren mogen de lancering van een raket meemaken. Noor schrijft een opstel over Mars en de eerste mensen die daar ooit zullen wonen. Op een vrijdagmiddag komt het telefoontje: ze heeft gewonnen. Die avond vertelt ze aan tafel dat ze nooit had gedacht dat ze zou winnen.

Op een warme ochtend in mei staat de raket klaar, hoog en wit. Aan boord zit een ruimtesonde die naar een verre komeet zal vliegen, en een satelliet. De teller loopt af: drie, twee, één. Met geraas verlaat de machine de grond en schiet door de dampkring. De zwaartekracht houdt ons allemaal vast, denkt Noor, maar dit toestel wint het vandaag.

In oktober belt de sterrenwacht: de wetenschappers zoeken deze winter naar nieuwe kometen en vragen amateurs om hulp. Kijk elke nacht mee en stuur elke waarneming op. Noor en haar broertje Teun, negen, zitten elke avond bij de kijker van opa.

Op een heldere nacht tikt Teun op het glas. 'Daar! Een wolkje met een staart!' Noor pakt de kaart en belt meteen: op die plek staat niets. De volgende ochtend belt een wetenschapper: het team heeft de komeet pas een uur later gevonden. Zo wordt Teuns ontdekking het nieuws van de winter. Noor leest verder: over het ruimtestation, de ruimtewandeling in een ruimtepak, de straling buiten de dampkring. Over zeven jaar volgt de landing op de verre komeet.

Wat daar boven is

de ruimte

Het grote donker boven de wolken, zonder lucht, vol planeten en sterren.

In bed droomde ze van de ruimte en de blauwe aardbol.

de planeet

Een groot rond hemellichaam dat om een ster draait, zoals de aarde om de zon.

Het begon op een avond in de sterrenwacht: door de grote telescoop zag ze haar eerste planeet, een puntje dat wegtrok tussen duizenden sterren.

de aardbol

Onze eigen planeet, gezien als een bal: blauw van de oceanen, met wolken eromheen.

In bed droomde ze van de ruimte en de blauwe aardbol.

Mars

De vierde planeet van de zon, rood van kleur, met hoge bergen en veel stof.

In haar boek staat het zonnestelsel: de zon in het midden, met acht planeten in een rondje, ook de aarde en Mars.

de maan

De bol aan de hemel bij nacht. Hij draait om de aarde en weerkaatst het licht van de zon.

Boven de bomen stonden een smalle maan en de sterrenhemel.

de ster

Een enorme hete bol, heel ver weg. Ook onze eigen zon hoort bij die groep, en hij staat het dichtst bij ons.

Het begon op een avond in de sterrenwacht: door de grote telescoop zag ze haar eerste planeet, een puntje dat wegtrok tussen duizenden sterren.

het heelal

Alles bij elkaar: alle sterren, alle planeten en de lege plekken ertussen.

Het zonnestelsel ligt in de Melkweg, en de Melkweg is maar een klein deel van het heelal.

de Melkweg

De bleke band aan de hemel bij nacht: miljarden sterren in een groot wiel. Onze zon zit in een van de armen.

Het zonnestelsel ligt in de Melkweg, en de Melkweg is maar een klein deel van het heelal.

de komeet

Een brok ijs en stof met een lange staart. Hij reist jaren rond de zon, en soms zie je hem een tijd aan de hemel.

Aan boord zit een ruimtesonde die naar een verre komeet zal vliegen, en een satelliet.

het zonnestelsel

De zon samen met de acht planeten die eromheen draaien, van Mercurius tot en met Neptunus.

In haar boek staat het zonnestelsel: de zon in het midden, met acht planeten in een rondje, ook de aarde en Mars.

het zwarte gat

Een plek met zo'n sterke aantrekkingskracht dat zelfs licht niet kan ontsnappen.

Het mooiste is het zwarte gat: een plek met zo'n sterke kracht dat zelfs licht niet kan ontsnappen.

De reis omhoog

de raket

Het lange metalen voertuig dat met vuur en lawaai recht omhoog vliegt, tot boven de wolken.

De prijs is bijzonder: vijf jongeren mogen de lancering van een raket meemaken.

de lancering

Het moment dat de raket vertrekt: het aftellen, het vuur, het geraas, en dan de reis naar boven.

De prijs is bijzonder: vijf jongeren mogen de lancering van een raket meemaken.

de landing

Het rustige einde van een vlucht: het toestel komt neer op de grond en stopt daar.

Over zeven jaar volgt de landing op de verre komeet.

de astronaut

De man of vrouw die na jaren training hoog boven de aarde werkt, in een wit pak met helm.

Noor is vijftien en weet het al lang: ze wil astronaut worden.

het ruimtepak

De witte kleding met helm en handschoenen, met zuurstof en verwarming erin, voor buiten het station.

Noor leest verder: over het ruimtestation, de ruimtewandeling in een ruimtepak, de straling buiten de dampkring.

de ruimtewandeling

Het uitstapje buiten het station: de persoon zweeft in het wit, vast aan een kabel, met de aarde onder zich.

Noor leest verder: over het ruimtestation, de ruimtewandeling in een ruimtepak, de straling buiten de dampkring.

Onderzoek aan de hemel

de satelliet

Het apparaat dat rond de aarde cirkelt en signalen doorgeeft: televisie, internet, het weerbericht.

Aan boord zit een ruimtesonde die naar een verre komeet zal vliegen, en een satelliet.

het ruimtestation

Het grote laboratorium dat hoog boven de aarde rondcirkelt, waar een bemanning maanden woont en werkt.

Noor leest verder: over het ruimtestation, de ruimtewandeling in een ruimtepak, de straling buiten de dampkring.

de ruimtesonde

Het slimme onbemande toestel dat jaren ver weg vliegt en foto's en metingen terugstuurt.

Aan boord zit een ruimtesonde die naar een verre komeet zal vliegen, en een satelliet.

de telescoop

De lange kijkerbuis die het licht van verre sterren dichtbij haalt, zodat kleine stipjes groot lijken.

Het begon op een avond in de sterrenwacht: door de grote telescoop zag ze haar eerste planeet, een puntje dat wegtrok tussen duizenden sterren.

de sterrenwacht

Het gebouw op een donkere heuvel met grote kijkers, waar bezoekers en onderzoekers de hemel bestuderen.

Het begon op een avond in de sterrenwacht: door de grote telescoop zag ze haar eerste planeet, een puntje dat wegtrok tussen duizenden sterren.

de wetenschapper

De onderzoeker die vragen stelt, metingen doet en zorgvuldig antwoorden zoekt.

De volgende ochtend belt een wetenschapper: het team heeft de komeet pas een uur later gevonden.

de ontdekking

Het moment waarop iemand voor het eerst een onbekend ding vindt: een nieuwe ster, een eiland op de kaart.

Zo wordt Teuns ontdekking het nieuws van de winter.

de waarneming

Het nauwkeurig opschrijven van de dingen die je ziet: de plek, de tijd, de kleur.

Kijk elke nacht mee en stuur elke waarneming op.

het lichtjaar

Een maat voor heel grote afstanden in het heelal: bijna tien biljoen kilometer.

Het lichtjaar is de weg die licht in één jaar aflegt.

De natuurkunde van de hemel

de zwaartekracht

De onzichtbare kracht die ons op de grond houdt en de maan in zijn baan om de aarde.

De zwaartekracht houdt ons allemaal vast, denkt Noor, maar dit toestel wint het vandaag.

de dampkring

De dikke laag lucht rond de aarde, een onzichtbaar dak boven ons hoofd.

Met geraas verlaat de machine de grond en schiet door de dampkring.

de straling

Onzichtbare golven, bijvoorbeeld van de zon. Zonder de laag lucht om de aarde zijn ze schadelijk.

Noor leest verder: over het ruimtestation, de ruimtewandeling in een ruimtepak, de straling buiten de dampkring.

de sterrenhemel

De hele hemel op een heldere nacht: duizenden lichtpuntjes boven je hoofd.

Boven de bomen stonden een smalle maan en de sterrenhemel.

de krater

Een rond gat in de grond van een maan of planeet, overgebleven na de klap van een inslag.

Mars is de rode planeet, vol kraters van inslagen.