Woorden · niveau B1.2
Woorden over regio's en dialecten: het dialect, de streektaal, het Fries en het Vlaams. Lees eerst het verhaal, alle woorden staan erin. Lees daarna elk woord en zeg hardop wat het betekent. Klik dan om te controleren.
Emma is twee maanden geleden naar Groningen verhuisd om daar te studeren. Ze komt uit een dorp bij Maastricht, ver weg in het zuiden, en haar moedertaal is Nederlands. Toch vragen medestudenten vaak naar haar afkomst, want aan haar tongval horen ze het meteen. 'Je zegt je woorden op een andere manier,' zegt een jongen uit de stad.
Na het college zit ze met Daan in de kantine. 'Wil je ook patat?' vraagt hij. 'Bij ons heet dat friet,' zegt Emma, en over dat ene woord praten ze de hele lunch. Thuis in het zuiden spreekt men het Limburgs, een streektaal met een eigen melodie: zinnen klimmen omhoog aan het einde, en soms klinkt een klank anders dan in het noorden.
Haar wereld is het zuiden. Ze groeide op in een dorp in Limburg, waar haar overgrootvader nog in de mijn werkte. In februari kleurt daar de hele streek rood, geel en groen voor carnaval, en op zondag staat altijd vlaai op tafel, de ronde taart met fruit die vooral in Limburg populair is.
In het noorden klinkt het weer anders. In Friesland wordt naast het Nederlands ook Fries gesproken, een echte taal met een eigen spelling en eigen boeken. In Brabant, in het zuiden, praten veel mensen Brabants, een zachte variant van het Nederlands. Al die vormen leven naast de standaardtaal, het Nederlands van school en van het nieuws, en er is geen vorm die beter is.
De grote verrassing komt met de herfst. Emma's grootmoeder woont in Vlaanderen, vlak over de grens, en aan de telefoon klinkt haar spraak vertrouwd en vreemd tegelijk. Ze spreekt met haar zussen nog het Vlaams van haar jeugd, en voor bijna alles heeft ze een eigen uitdrukking. Emma luistert, schrikt en begint te lachen.
In december komt oma naar Limburg, en aan de kersttafel ontstaat verwarring: oma heeft het over 'de living' en 'een pintje', woorden die Emma niet meteen verstaat. Eerst is het stil, en dan lachen oma, mama en Emma tegelijk. Later schrijft Emma op een briefje: de overeenkomst tussen al die vormen is groter dan het verschil, en elk dialect is een stukje thuis.
De vorm van de taal die mensen in één gebied spreken, met eigen woorden en een eigen ritme.
Later schrijft Emma op een briefje: de overeenkomst tussen al die vormen is groter dan het verschil, en elk dialect is een stukje thuis.
De manier waarop iemand klinkt als hij praat, door de plaats waar hij vandaan komt.
Toch vragen medestudenten vaak naar haar afkomst, want aan haar tongval horen ze het meteen.
Een gebied met eigen gewoontes, bijvoorbeeld het zuiden of het noorden van een land.
In februari kleurt daar de hele streek rood, geel en groen voor carnaval, en op zondag staat altijd vlaai op tafel, de ronde taart met fruit die vooral in Limburg populair is.
De taal of de woorden die bij één gebied horen. In het zuiden klinkt ze anders dan in de rest van het land.
Thuis in het zuiden spreekt men het Limburgs, een streektaal met een eigen melodie: zinnen klimmen omhoog aan het einde, en soms klinkt een klank anders dan in het noorden.
Het geluid van een stem of een woord, hoog of laag, hard of zacht.
Thuis in het zuiden spreekt men het Limburgs, een streektaal met een eigen melodie: zinnen klimmen omhoog aan het einde, en soms klinkt een klank anders dan in het noorden.
De lijn van een zin die op en neer gaat als je praat. Sommige gebieden spreken met meer pieken en dalen dan andere.
Thuis in het zuiden spreekt men het Limburgs, een streektaal met een eigen melodie: zinnen klimmen omhoog aan het einde, en soms klinkt een klank anders dan in het noorden.
Een eigen versie van iets dat ook in andere vormen bestaat, bijvoorbeeld van een taal of van een spel.
In Brabant, in het zuiden, praten veel mensen Brabants, een zachte variant van het Nederlands.
Het Nederlands dat op school wordt geleerd en in het nieuws wordt gesproken.
Al die vormen leven naast de standaardtaal, het Nederlands van school en van het nieuws, en er is geen vorm die beter is.
De regels voor het schrijven van woorden, met vaste letters in een vaste volgorde. Elke taal heeft er eigen regels voor.
In Friesland wordt naast het Nederlands ook Fries gesproken, een echte taal met een eigen spelling en eigen boeken.
De manier waarop iemand praat: de stem, de woorden en de zinnen samen.
Emma's grootmoeder woont in Vlaanderen, vlak over de grens, en aan de telefoon klinkt haar spraak vertrouwd en vreemd tegelijk.
De taal die je als kind het eerst leerde.
Ze komt uit een dorp bij Maastricht, ver weg in het zuiden, en haar moedertaal is Nederlands.
Iemand horen en de woorden meteen begrijpen. Als iemand snel of onduidelijk praat, lukt dat niet altijd.
In december komt oma naar Limburg, en aan de kersttafel ontstaat verwarring: oma heeft het over 'de living' en 'een pintje', woorden die Emma niet meteen verstaat.
Een vaste groep woorden met een eigen betekenis, zoals 'de koe bij de horens vatten'. Je bedoelt niet echt een koe.
Ze spreekt met haar zussen nog het Vlaams van haar jeugd, en voor bijna alles heeft ze een eigen uitdrukking.
Het Nederlands zoals mensen het in het noorden van België spreken, met veel eigen woorden, zoals 'de living'.
Ze spreekt met haar zussen nog het Vlaams van haar jeugd, en voor bijna alles heeft ze een eigen uitdrukking.
De taal van de zuidelijkste provincie van Nederland, met een eigen toon: zinnen gaan omhoog en omlaag als in een liedje.
Thuis in het zuiden spreekt men het Limburgs, een streektaal met een eigen melodie: zinnen klimmen omhoog aan het einde, en soms klinkt een klank anders dan in het noorden.
De vorm van het Nederlands die in de provincie boven het diepe zuiden wordt gesproken, met een zachte g.
In Brabant, in het zuiden, praten veel mensen Brabants, een zachte variant van het Nederlands.
De eigen taal van een provincie in het noorden, geen dialect maar een volledige taal met een eigen schrijfwijze en eigen boeken.
In Friesland wordt naast het Nederlands ook Fries gesproken, een echte taal met een eigen spelling en eigen boeken.
De provincie in het diepe zuiden van Nederland, met heuvels; Maastricht ligt er helemaal onderin.
Ze groeide op in een dorp in Limburg, waar haar overgrootvader nog in de mijn werkte.
De provincie in het zuiden, boven het diepe zuiden, met steden zoals Den Bosch en Eindhoven.
In Brabant, in het zuiden, praten veel mensen Brabants, een zachte variant van het Nederlands.
Het Nederlandstalige deel van het buurland in het zuiden, met steden zoals Antwerpen en Gent.
Emma's grootmoeder woont in Vlaanderen, vlak over de grens, en aan de telefoon klinkt haar spraak vertrouwd en vreemd tegelijk.
Een provincie in het noorden van Nederland, met veel meren, eigen paarden en een eigen taal.
In Friesland wordt naast het Nederlands ook Fries gesproken, een echte taal met een eigen spelling en eigen boeken.
De lijn tussen twee landen of gebieden. Aan de ene kant ligt het ene land, aan de andere kant het andere.
Emma's grootmoeder woont in Vlaanderen, vlak over de grens, en aan de telefoon klinkt haar spraak vertrouwd en vreemd tegelijk.
Het grote feest in februari of maart, vooral in het zuiden, met muziek, optochten en mensen in verklede pakken.
In februari kleurt daar de hele streek rood, geel en groen voor carnaval, en op zondag staat altijd vlaai op tafel, de ronde taart met fruit die vooral in Limburg populair is.
De plek diep onder de grond waar mensen kolen uit de aarde haalden. In Limburg zijn ze tussen 1965 en 1974 allemaal dichtgegaan.
Ze groeide op in een dorp in Limburg, waar haar overgrootvader nog in de mijn werkte.
De ronde, platte taart uit het zuiden van Nederland, met fruit, rijst of kruimels erop.
In februari kleurt daar de hele streek rood, geel en groen voor carnaval, en op zondag staat altijd vlaai op tafel, de ronde taart met fruit die vooral in Limburg populair is.
Staafjes aardappel die in hete olie worden gebakken. Boven de grote rivieren zeggen veel mensen 'patat'.
'Bij ons heet dat friet,' zegt Emma, en over dat ene woord praten ze de hele lunch.
Een kleine woonplaats met weinig huizen, omringd door velden en boerderijen.
Ze groeide op in een dorp in Limburg, waar haar overgrootvader nog in de mijn werkte.
Een grote woonplaats met veel huizen, winkels en mensen, bijvoorbeeld Groningen of Maastricht.
'Je zegt je woorden op een andere manier,' zegt een jongen uit de stad.
Het punt waarop twee dingen gelijk zijn. Je zoekt het tussen twee foto's of twee verhalen.
Later schrijft Emma op een briefje: de overeenkomst tussen al die vormen is groter dan het verschil, en elk dialect is een stukje thuis.
Het punt waarop twee dingen niet gelijk zijn, bijvoorbeeld de prijs, de kleur of de woorden.
Later schrijft Emma op een briefje: de overeenkomst tussen al die vormen is groter dan het verschil, en elk dialect is een stukje thuis.
Het gevoel dat je krijgt als je iets niet begrijpt en alles door elkaar loopt.
In december komt oma naar Limburg, en aan de kersttafel ontstaat verwarring: oma heeft het over 'de living' en 'een pintje', woorden die Emma niet meteen verstaat.