Drie mannen, één schip naar huis

Op 17 juli 1710 komt het schip Vaderland Getrouw aan na een reis uit Azië. In het bestand van het Nationaal Archief staan 121 mannen van deze terugreis. Drie van hen hebben een heel verschillende functie: Pieter Zorgeloos is chirurgijn, Willem Hendriksse Mips is trompetter en Martinus le Fiber is jongen. Ze zijn alle drie op een ander schip vertrokken, in 1701, 1704 en 1705, maar ze komen op dezelfde dag en met hetzelfde schip aan.

Pieter Zorgeloos komt uit Vlissingen. Hij is opperchirurgijn, de man voor de medische zorg aan boord. Op 27 februari 1704 gaat hij in dienst en hij vaart met het schip Assendelft. Dat schip komt op 24 september 1704 in Batavia aan. Als hij in juli 1710 terug is, is hij ruim zes jaar weg.

Willem Hendriksse Mips komt uit Enkhuizen. Hij is trompetter, en het bestand zegt dat zijn taak bestaat uit het geven van signalen bij het wisselen van de wacht. Op 2 oktober 1705 gaat hij in dienst op de Herstelde Leeuw, die op 17 juni 1706 in Batavia aankomt. Hij is bijna vijf jaar weg.

Martinus le Fiber komt uit Middelburg. Hij is jongen, en dat is volgens het bestand iemand jonger dan 17 jaar die allerlei karweitjes aan boord doet. Zijn eigen leeftijd noemt het bestand niet. Hij gaat al op 12 april 1701 aan boord van de Concordia, die op 20 november 1701 in Batavia aankomt. Hij is meer dan negen jaar weg.

Het schip zelf vertrekt op 31 oktober 1709 uit Azië. Op 10 januari 1710 is het bij Kaap de Goede Hoop en het blijft daar 82 dagen, tot 2 april. Aan boord is ook Adam van Rijn, de vice-commandeur van de schepen die naar huis varen. Op dezelfde dag komen drie andere schepen aan: de Belvliet, de Grimmestein en de Popkensburg. Samen hebben de vier schepen 441 mannen in het bestand.

Over hun werk in Azië zegt het bestand niets, en ook hun gedachten blijven onbekend. Het geeft alleen namen, functies, schepen en data. Toch laat het zien dat één schip een arts, een trompetter en een jongen terugbrengt, drie mannen die op drie verschillende dagen zijn vertrokken en op één dag zijn aangekomen.